მთავარ შინაარსზე გადასვლა
Geotour

გრემი

კახეთი · ისტორია

როგორ მივიდეთ
თბილისიდან დაახლოებით 120 კმ (2–2,5 სთ) გომბორის უღელტეხილისა და თელავის გავლით, ან უფრო დიდხანს — საგარეჯოსა და გურჯაანის გზით
საუკეთესო დრო
აპრილი–ოქტომბერი
რეკომენდებული ხანგრძლივობა
1–1,5 საათი

გრემი — მიმოხილვა

გრემი კახეთის სამეფოს ყოფილი სამეფო დედაქალაქის ციტადელია, ალაზნის ველის თავზე, ბორცვზე, თელავიდან ჩრდილო-აღმოსავლეთით დაახლოებით 20 კმ-ში. გალავნის შიგნით დგას მთავარანგელოზთა ეკლესია, რომელიც ლევან მეფემ 1565 წელს ააგო და 1577 წელს მოხატეს, და სამსართულიანი სამეფო კოშკი პატარა მუზეუმით, რომლის სახურავიდანაც ვენახებისა და კავკასიონის ხედი იშლება. ქვემოთ მდებარე ქალაქი, რომელიც 1615 წელს დაანგრიეს, მხოლოდ მიმოფანტული ნანგრევების სახითაა შემორჩენილი. ვიზიტს დაახლოებით ერთი საათი სჭირდება და ადვილად ჯდება კახეთის ღვინის დღეში ნეკრესსა და ყვარელთან ერთად.

ტურები, რომელიც მოიცავს გრემი-ს

ტურის ნახვა

აუცილებლად სანახავი ღირსშესანიშნაობები

  • მთავარანგელოზთა ეკლესია

    ლევან მეფის 1565 წლის აგურის ეკლესია XVI საუკუნის ფრესკებით, მათ შორის მეფის პორტრეტით, და მისი საფლავით შიგნით.

  • სამეფო კოშკი

    სამსართულიანი კოშკი არქეოლოგიური აღმოჩენების პატარა მუზეუმით და სახურავის ტერასით ალაზნის ველის თავზე.

  • ციტადელის გალავანი

    თავდაცვითი კედლები და სამრეკლო ბორცვზე მდგარი კომპლექსის ირგვლივ.

  • ქვედა ქალაქის ნანგრევები

    ძველი ბაზრისა და აბანოების ნაშთები ბორცვის ძირას, გზის გასწვრივ.

ახლომახლო

  • ნეკრესის მონასტერი

    IV–IX საუკუნეების მონასტერი ტყიან ფერდობზე, აღმოსავლეთით დაახლოებით 10 კმ-ში (15 წთ, შემდეგ მოკლე მგზავრობა შატლით ან 20 წუთი ფეხით აღმართზე).

  • ყვარელი

    ღვინის ქალაქი ილია ჭავჭავაძის სახლ-მუზეუმითა და ქინძმარაულის მარნებით, აღმოსავლეთით დაახლოებით 12 კმ-ში (15 წთ).

  • თელავი

    კახეთის ცენტრი, სამხრეთ-დასავლეთით დაახლოებით 20 კმ-ში (25 წთ).

მდებარეობა42.0056° N, 45.6633° Eრუკაზე ნახვა

სასარგებლო ინფორმაცია

როგორ მივიდეთ

თბილისიდან დაახლოებით 120 კმ (2–2,5 სთ) გომბორის უღელტეხილისა და თელავის გავლით, ან უფრო დიდხანს — საგარეჯოსა და გურჯაანის გზით; გზა მთელ მონაკვეთზე ასფალტიანია, ბორცვის ძირას ავტოსადგომია.

საუკეთესო დრო

აპრილი–ოქტომბერი

საუკეთესო დრო

გაზაფხული და შემოდგომა ზომიერია, სექტემბრის შუა რიცხვებიდან ოქტომბრამდე კი ქვემოთ ვენახებში რთველია; ზაფხულში ალაზნის ველზე ცხელა.

რეკომენდებული ხანგრძლივობა

1–1,5 საათი

საფასური

კოშკსა და მუზეუმში მცირე საფასურია, ეკლესიაში შესვლა კი უფასოა.

ჩაცმულობა

ეკლესიაში მხრები და მუხლები დაფარული უნდა იყოს; ქალები თავს იფარავენ.

სიარული

ციტადელამდე მოკლე, ციცაბო ბილიკი და კიბეები ადის, კოშკში კი ვიწრო კიბეებია.

საჭირო დრო

დაახლოებით 1 საათი.

ისტორია და კულტურა

ისტორია

გრემი XV საუკუნიდან კახეთის სამეფოს დედაქალაქი და ქარავნის გზაზე მდებარე სავაჭრო ქალაქი იყო ბაზრით, აბანოებითა და სასახლით. კახეთის მეფე ლევანმა მთავარანგელოზთა ეკლესია 1565 წელს ააგო და იქვეა დაკრძალული. 1615 წელს სპარსეთის შაჰ-აბას I-ის ლაშქარმა გრემი გაძარცვა და დედაქალაქი მოგვიანებით თელავში გადავიდა. ეკლესია და კოშკი საბჭოთა პერიოდში აღადგინეს, კოშკში კი ახლა ადგილობრივი მუზეუმია.

ადგილობრივი სამზარეულო

გრემის აღმოსავლეთით, ყვარლის მხარეში, აყენებენ ქინძმარაულს — საფერავისგან დაყენებულ ბუნებრივად ნახევრად ტკბილ წითელ ღვინოს — და მშრალ საფერავს; გზისპირა საოჯახო მარნებში მას მწვადთან (ღორის ხორცი ნაკვერჩხალზე) და თონეში გამომცხვარ შოთის პურთან ერთად მოგართმევენ.

განთავსება

ციტადელში ღამის გათევა შეუძლებელია. ყვარელსა და თელავში საოჯახო სასტუმროები, ღვინის მარნებთან არსებული სასტუმროები და რამდენიმე დიდი კურორტული სასტუმროა; სოფელ გრემშიც რამდენიმე საოჯახო სასტუმროა.