მცხეთა-მთიანეთი
საქართველოს გულში: მცხეთის იუნესკოს სიაში შეტანილი ტაძრები, ანანურის ციხე, გუდაურის სათხილამურო კურორტი და ყაზბეგი მყინვარწვერის (5054 მ) ძირას.
13 ადგილი

მცხეთა-მთიანეთი საქართველოს გულში მდებარეობს. კავკასიონი მხარეს ორად ყოფს, ორივე ნაწილს კი ჯვრის უღელტეხილი აერთებს.
მცხეთა, საქართველოს უძველესი დედაქალაქი, ის ადგილია, სადაც IV საუკუნის დასაწყისში საქართველო ქრისტიანულ ქვეყნად იქცა. ჯვრის მონასტერი, სვეტიცხოვლის საკათედრო ტაძარი და სამთავროს მონასტერი იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ნუსხაშია. დუშეთში დგას XVI–XVIII საუკუნეების ანანურის ციხე, უფრო ჩრდილოეთით კი ხევსურეთის შუა საუკუნეების სოფლებია, მაგალითად, შატილი და მუცო.
ჩრდილოეთით, ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, არის დაბა სტეფანწმინდა და XIV საუკუნის გერგეტის სამების ეკლესია (2170 მ) მყინვარწვერის (5054 მ) ძირას. ახლოსაა თრუსოს ხეობა, ჯუთა — საქართველოს ერთ-ერთი ყველაზე მაღალმთიანი დასახლება — და გველეთის ჩანჩქერი დარიალის ხეობაში. ზამთარში მოთხილამურეები გუდაურს მიაშურებენ.
რუკაზე
სანახავი ადგილები

ყაზბეგი
სტეფანწმინდა, რომელსაც დღემდე ხშირად ყაზბეგს ეძახიან, მთის დაბაა საქართველოს სამხედრო გზაზე, ზღვის დონიდან დაახლოებით 1740 მეტრზე…

ანანურის ციხე
ანანური არაგვის ერისთავების XVII საუკუნის ციხე-სიმაგრეა ფირუზისფერი ჟინვალის წყალსაცავის თავზე, თბილისიდან ჩრდილოეთით დაახლოებით 70 კმ-ში…

გერგეტის სამება
გერგეტის წმინდა სამების ეკლესია მარტოდ დგას ბალახიან ქედზე, 2170 მ სიმაღლეზე, სტეფანწმინდის თავზე, თბილისიდან ჩრდილოეთით დაახლოებით 152…

მცხეთა
მცხეთა, თბილისიდან დაახლოებით 25 კმ-ით (30 წთ) ჩრდილოეთით, არაგვისა და მტკვრის შესართავთან, ძველი ქართლის (იბერიის) სამეფოს დედაქალაქი იყო…

სათხილამურო კურორტი გუდაური
გუდაური საქართველოს უდიდესი სათხილამურო კურორტია საქართველოს სამხედრო გზაზე, თბილისიდან ჩრდილოეთით დაახლოებით 120 კმ-ში…

ჯუთა
ჯუთა პატარა მთის სოფელია დაახლოებით 2200 მ სიმაღლეზე, სნოს ხეობის სათავეში, სტეფანწმინდის (ყაზბეგის) სამხრეთ-აღმოსავლეთით…

ჯვრის მონასტერი
ჯვრის მონასტერი მცხეთის თავზე, კლდოვან მთაზე დგას, თბილისიდან ჩრდილოეთით დაახლოებით 20 კმ-ში, იქ, სადაც არაგვი მტკვარს ერთვის.

გველეთის ჩანჩქერი
გველეთის ჩანჩქერები დარიალის ხეობის გვერდით ხეობაში, სტეფანწმინდიდან (ყაზბეგიდან) ჩრდილოეთით დაახლოებით 7 კმ-ში, საქართველოს სამხედრო გზის…

თრუსოს ხეობა
თრუსო თერგის ზემო წელის მაღალმთიანი ხეობაა, რომელიც საქართველოს სამხედრო გზაზე, კობთან იწყება, სტეფანწმინდიდან დაახლოებით 20 კმ-ით…

მუცო
მუცო თითქმის დაცარიელებული სოფელ-ციხეა ფიქლის კოშკებითა და სახლებით, რომლებიც ციცაბო ქედზე, დაახლოებით 1880 მეტრზე, არდოტის ხეობაში…

ფასანაური
ფასანაური საქართველოს სამხედრო გზაზე, დაახლოებით 1050 მეტრზე მდებარე სოფელია, სადაც თეთრი და შავი არაგვი ერთმანეთს ხვდება…

შატილი
შატილი ციხე-სოფელია ხევსურეთში, არღუნის ხეობაში, დაახლოებით 1400 მეტრზე, კავკასიონის ჩრდილოეთ ფერდზე, ჩეჩნეთის საზღვართან.

შატო მუხრანი
შატო მუხრანი თავად ივანე მუხრანბატონის XIX საუკუნის აღდგენილი სასახლე და ღვინის მამულია ქართლში, მუხრანის ველზე, თბილისიდან დაახლოებით 45…
ტურები, რომლებიც აქ ჩერდება
ინდივიდუალური ტურები ამ მხარეში გაჩერებით, მანქანით და მძღოლ-გიდით.
- კერძო ერთდღიანი ტური ყაზბეგში თბილისიდან – გერგეტის სამება$76 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- რაფტინგი თეთრ არაგვზე და ანანურის ციხე – ერთდღიანი კერძო ტური თბილისიდან$89 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- ტური ჯუთაში: ერთდღიანი კერძო ლაშქრობა ჭაუხის ძირში თბილისიდან$89 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- ერთდღიანი ტური თრუსოს ხეობაში და ყაზბეგში 4x4-ით თბილისიდან – კერძო$93 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- მცხეთა, ჯვარი და შატო მუხრანი – კერძო ნახევარდღიანი ღვინის ტური$94 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- ყაზბეგი ლაშქრობით თრუსოს ან ჯუთის ხეობაში – 2-დღიანი კერძო ტური$225 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- 2-დღიანი კერძო ტური ხევსურეთში: შატილი და მუცო 4x4-ით$265 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- აქტიური შაბათ-კვირა ყაზბეგში: რაფტინგი, ლაშქრობა და პარაპლანი – 3-დღიანი კერძო ტური$575 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- სათხილამურო ტური გუდაურში – კერძო ტრანსფერები და სასტუმრო, 7 დღე$610 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- კავკასიის ენდემური ფრინველები ყაზბეგში – 4-დღიანი კერძო ტური$660 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- კავკასია 4x4: თუშეთი, ხევსურეთი და ყაზბეგი – 8-დღიანი კერძო ექსპედიცია$1,095 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- რომანტიკული ტური წყვილებისთვის საქართველოში – 4-დღიანი, კერძო$615 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- მცხეთა, გორი და უფლისციხე – კერძო ერთდღიანი ტური თბილისიდან$69 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- საქართველოს მთავარი ღირსშესანიშნაობები 5 დღეში – კერძო ტური: თბილისი, კახეთი და ყაზბეგი$640 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- 6-დღიანი კერძო ზამთრის ტური საქართველოში: თბილისი, კახეთი და გუდაური$755 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- კლასიკური საქართველო – 8-დღიანი კერძო ტური$1,035 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- დიდი ტური საქართველოში – 10-დღიანი კერძო ტური, მთებიდან შავ ზღვამდე$1,365 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- საქართველოს გული – 5-დღიანი კერძო კულტურული მემკვიდრეობის ტური$650 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- საქართველო და სომხეთი 12 დღეში – კერძო ტური$1,840 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- საქართველო 14 დღეში – კერძო ტური სვანეთისა და ბათუმის ჩათვლით$2,025 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- ქართული ღვინის ტური: კახეთი და ქართლი – 7-დღიანი კერძო ტური$1,115 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- საქართველოს ებრაული მემკვიდრეობა – 7-დღიანი კერძო ტური$1,175 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
- არქეოლოგიური ტური საქართველოში – 5 დღე, კერძო: კლდეში ნაკვეთი ქალაქები და დმანისი$670 ერთ კაცზე, 4-კაციან ჯგუფში
კარგია იცოდეთ
როდის ჯობს ჩასვლა
გუდაურში სათხილამურო სეზონი დეკემბრის დასაწყისიდან აპრილის შუა რიცხვებამდე გრძელდება. მთაში გაზაფხული გვიან დგება, შემოდგომა კი — ადრე. ხევსურეთში თოვლი ჩვეულებრივ ოთხიდან ხუთ თვემდე დევს. ზაფხულში ბევრი მოგზაური სიგრილისთვის მაღალმთიან მხარეებს, მაგალითად, ხევსურეთს მიაშურებს.
როგორ მივიდეთ
თბილისიდან მცხეთამდე მანქანით დაახლოებით 20 წუთია. გუდაური თბილისიდან დაახლოებით 120 კმ-ითაა დაშორებული (მანქანით 2–2,5 საათი), სტეფანწმინდა კი — 152 კმ-ით (ცალ მხარეს 3–3,5 საათი). ხევსურეთისკენ მცხეთა–სტეფანწმინდა–ლარსის გზას გაჰყევით, შემდეგ ჟინვალის წყალსაცავისა და ბარისახოსკენ გადაუხვიეთ; გზას დაახლოებით ოთხი საათი სჭირდება.
სამზარეულო და ღვინო
სტეფანწმინდაში გასინჯეთ ადგილობრივი ხინკალი ან ფხლოვანი — ბოსტნეულის შიგთავსიანი ხაჭაპური. ხევსურულ ხინკალს ჩვეულებრივ საქონლისა და ცხვრის ხორცით ამზადებენ, ხევსურულ ლუდს კი მთის ბალახებით ხარშავენ. მთიანეთი ცნობილია დამბალხაჭოთი — ობით დამწიფებული მძაფრი ყველით.
სამოგზაურო რჩევები
ზამთარში, თოვლის შემდეგ, ჯვრის უღელტეხილი შეიძლება რამდენიმე საათით ან ერთიდან სამ დღემდე დაიკეტოს. სტეფანწმინდაში ყოველთვის ცოტა გრილა, განსაკუთრებით ღამით, ამიტომ ნებისმიერ სეზონზე თბილი ტანსაცმელი წაიღეთ. თრუსოს ხეობაში პირადობის დამადასტურებელი დოკუმენტი თან იქონიეთ: ის ზაქაგორის ციხის იქით გასასვლელი ნებართვისთვის დაგჭირდებათ, რადგან ახლოს რუსეთის საზღვარია.
დაგეგმეთ მოგზაურობა
გვითხარით, რა ადგილების ნახვა გსურთ, და შეგიდგენთ ინდივიდუალურ ტურს მანქანით და მძღოლ-გიდით.
ეს გვერდი სხვა ენებზე